Laagmallrats's Blog

October 22, 2009

Hithit-Buga: Ang Yosi sa Loob at Labas ng SM City Davao by Vincent Jayme Amorio

Filed under: Uncategorized — laagmallrats @ 1:59 am

Abstrak

Ang pag-aaral na ito ay sentro sa Wine, Liquor and Cigarette Section ng SM City Davao. Layunin ng pananaliksik na ito na mailarawan ang kalakaran sa seksyon na ito at masuri ang iba’t-ibang klase ng mga mamimili dito.

Sa mahigit sampung oras na pananatili ko sa SM (malaking parte nito sa Yosi’t Alak Section), napag-alaman ko na paboritong yosi ng mga mamimili ay ang Marlboro, lalo na red. Sa aking tantsa base lamang sa araw na ‘yon, nasa edad trenta pataas at halos mga lalaki ang mas dumadaan sa seksyon na ito upang bumili ng yosi o alak. Bihira mong makita ang babae na bumibili ng yosi o alak.

Sa pamamagitan din ng pagsunod ko sa isang grupo na bumili ng yosi sa seksyon na iyon, nalaman ko na maaari palang maglakbay ang yosi, sa iilang minuto lamang, patungo sa isa pang parte ng mall, ang coffee shop. Dito ko nasabi na posibleng ang coffee shops ang nagsisilbing smoking area sa isang mall.

Mga Salitang Pabalbal:

Bugarets – mga taong ang bisyo ay ang manigarilyo

Hithit-buga – sunod-sunod na paninigarilyo

Marlboro – brand ng sigarilyo. May iba’t ibang flavors: Red, Gold at Green.

May amats – nalasing sa alak

Tumutoma – mahilig uminom ng alak

Yosi – sigarilyo

Mag-aalas diyes ng umaga, araw ng Sabado, nang tinungo ko ang SM. Medyo maganda ang panahon paglabas ko ng boarding house — hindi nakakatamad para sa isang buong araw na paguran. At dahil nga isang sakayan lang ang aking boarding house patungong SM, sigurado akong makakarating ako sa lugar ng maaga. Sakay ako ng jeep. First time kong sumakay sa jeep na may ganoong ruta — ang jeep na pumapasok talaga sa SM, sa may likuran. Tamang-tama, ang lugar na pupuntahan ko sa SM ay makikita sa dulo ng gusali.

Pagbaba ko ng jeep, nakapila na ang mga tao sa labas ng SM. May humigit-kumulang dalawampung ka-tao ang naghihintay sa pagbukas ng back door, kabilang na doon ang aking propesor. Mas maaga pa ata sya kaysa sa mga estudyante nya. Lumapit ako sa kanya upang humingi ng final instruction. Sinabi din nya agad na pwede na akong magsimula. Kaya naman pumasok na ako sa pintuan sa hanay ng supermarket dahil mas maaga itong nagbubukas kumpara sa ibang mga pinto.

Ang aking subject: WINES, LIQUORS, AND CIGARETTES SECTION. Ngunit para sa pananaliksik na ito, tatawagin ko ang seksyong ito na YOSI’T ALAK SECTION. Sabi nga nila, mas mapapadali ang trabaho kung gusto mo ang iyong ginagawa. Personal kong pinili ang seksyon na ito dahil una, ako mismo ay tumatangkilik sa mga produkto dito. Sa tuwing pumupunta ako ng SM, dumadaan talaga ako dito dahil, bukod sa naaaliw ako sa iba’t-ibang bote ng alak, ako ay bumibili din ng yosi, Marlboro… yung red. Pangalawa, pinili ko ang seksyon na iyon dahil gusto kong malaman kung marami ba ang katulad kong bugaret at kung anong klaseng mga tao ang bumibili ditto.

Eksakto alas diyes ng umaga sa aking cellphone nang nakarating ako sa Yosi’t Alak Section. Hindi ako pumasok kaagad. Nagmasid muna ako, tiningnan ang iilang tao na dumadaan patungong supermarket. Sa Yosi’t Alak Section naman, tatlo pa lang ang tao. Una kong nakita ang babaeng cashier na naka-uniporme katulad ng iba pang saleslady sa SM. Nasa bente-singko anyos ang itsura ng babae, morena at halatang praktisado ang ngiti pag tiningnan mo. Sa gilid nya ay isang babae din na iba ang uniporme: pula ang damit nito at nakapantalon lang, mukhang promo girl ng isang produkto ng alak. Hindi ko kaagad napansin ang hindi katangkarang lalaki na seryosong nagsusulat sa mga lalagyan ng yosi.

Dahil ayokong mapagkamalang may masamang binabalak sa isa sa kanila o sa mismong tindahan, napag-isipan kong humingi na lang ng permiso upang payagan akong makapagmasid sa loob mismo ng tindahan.

“Good morning, maam. I’m from UP Mindanao po. I’m doing a Social Science research and my subject is the wine and cigarette section of SM. Bale, kung pwede po, labas-pasok ako dito sa store para i-observe and mga tao na bumibili. Tapos po, baka hanggang sa magsara ang SM ang observation ko. Ok lang po ba yun?”

‘Yan mismo ang linya ko sa cashier sabay pinapakita sa kanya ang school I.D. ko. Ngumiti lamang sya at tinuro ang lalaking nasa bandang gilid. Boss daw nila ang nakaputi na lalaki. Pinuntahan ko ang boss nila at inulit ang aking linya. Medyo natakot ako nang sinabi nya na hindi pwede ang gagawin ko. Ang sabi nya kailangan ko pa raw munang magpadala ng letter sa head office at hintayin ang approval ng management. Dinipensahan ko ang sarili ko at sinabing hindi na ata kailangan dahil hindi naman talaga dapat malaman ng mga tao na inoobserbahan ko sila. Gusto ko na sanang sabihin na “isipin nyo na lang na invisible ako” pero hindi pwede dahil kailangan kong magmukhang magalang at mabait. Dinagdagan pa nya na baka hulihin ako ng mga gwardya na hindi naka-uniporme na nagroronda sa loob ng SM. Submissive lang ang aura ko habang nagsasalita sya. Di nagtagal ay pumayag din si boss. At ito ang huling bilin niya sa akin: “Basta huwag mo lang kakausapin ang mga customers at huwag kang magtanong sa kikitain naming sa araw na ‘to.” Hudyat na nga ‘yon na pwede na akong magsimula sa aking pag-oobserba.

Dahil wala pang customer, naglakad-lakad muna ako ng konti para malaman ang malalapit na tindahan sa Yosi’t Alak Store. Sa harap nito ay baggage counter. Sa kanan naman ay may isang maliit na stall na nagtitinda ng sweetcorn at fruit shakes. Sa mga oras na ‘yon ay hindi pa ito nagbubukas.  Sa unahan ay ang SM supermarket. Harap ng supermarket ay may tindahan din ng foams, video game gadgets at magazines at libro. Bandang 10:10 ay may dumating na mag-asawa nasa edad 50 dahil pareho silang medyo puti na ang buhok. Matagal din silang naglibot-libot sa loob, maya-maya’y nakikipag-usap sa promo girl. Sa vodka section sila nagtagal. Pero umalis din sila sa tindahan na wala ni-isang binili. Pagkatapos ng apat na minuto ay dumating ang isang matandang lalaki na puti na rin halos lahat ng buhok, nakaputing polo shirt at maong na pantalon. Isang Hope 20’s ang binili nya.

Matagal pa bago nasundan ang unang customer kaya naglibot-libot ako sa loob. Nagtanong ako sa promo girl kung anong brand ang pinakamahal at tinuro nya ang Black Label na may presyong 6,832 Php. Tiningnan ko rin ang binibentang mga yosi at wala akong nakitang Dunhill, Gudang Garam, Capri, Black Bat, Black Devil, at ang iba pang mamahaling yosi na nabibili sa Lighters’ Galore. Maya-maya pa ay may dumating na isang customer at agad kumuha ng Marlboro Gold 20s sa lalagyan ng mga yosi. Nasa 30’s na sya at mukhang taxi driver dahil naka-uniporme ito. May dumating na naman na customer na bumili ng Marlboro Red 20s at sa aking paghuhusga ay mukha syang family driver. Paisa-isa ng dumating ang mga customer at puro yosi pa rin ang binibili. Bandang 10:32, may isang nakapambahay na pumasok at bumili ng Tanduay – Long Neck. Sa aking tantsa ay inabutan na ito ng umaga kakalak-lak at nabitin pa rin kaya sinadya ang Yosi’t Alak Store para dagdagan ang amats nya. Nagsidatingan pa rin paisa-isa ang mga customers na puro lalaki at yosi pa rin ang binibili. Madalas ay middle-aged ang mga ito at ang iba ay mukhang mga notorious sa laki ng mga tattoo sa braso.

Lumabas ako sa tindahan at tumambay sa bookstore na hindi ata attractive enough para mang-engganyo ng mga customers. Mga sampung metro lang ang layo nito mula sa Yosi’t Alak Store kaya naman nakikita ko pa rin ang nangyayari sa loob. Patuloy pa rin ang pag-aayos ng promo girl sa mga bote ng alak samantalang ang cashier naman ay nakikipag-usap sa lalaki sa baggage counter. Posibleng mag-usap ng dalawa dahil walang pintuan sa Yosi’t Alak Section.

Sa maikling panahon ng aking pag-oobserba, napansin ko na ang mga customers, kung hindi galing sa labas ng SM, ay galing sa supermarket dahil may bitbit silang yellow cellophane.

Bandang alas-onse ay nag-traffic na sa Yosi’t Alak Store. May mga babae na ring pumapasok at bumibili ng mga inumin (Gilbeys Gin at Island Lime) at mahaba-haba na rin talaga ang pila sa counter. Maya-maya ay dumating ang isang grupo ng barkada, mga nasa edad 18-20, isang babae at tatlong lalaki, at bumili ng isang Marlboro Green at Red. Kasabay din nila ang mag-syota na tantsa ko’y first time bibili ng yosi dahil matagal pa bago sila nakapili ng yosi. Mga isang minuto silang patingin-tingin sa stall at medyo nagdedebate kung ano ang bibilhin. Syempre pa, nalaman kong first time nga ata nila yun dahil kung matagal-tagal ka ng nagyoyosi ay siguradong alam mo na ang choice mo. Kinuha ng lalaki ang 20s na Marlboro Red at agad din itong binayaran. Good luck na lang sa pagkahilo nila’t Red ang sinubukan nila.

Dala na rin siguro ng boredom ko sa lugar kaya naisipan kong sundan ang magbarkada na bumili sa Yosi’t Alak Section upang alamin kung saan ang sunod nilang pupuntahan. Mukhang gagamitin kasi nila agad ang yosi dahil tinatapon-tapon ito sa hangin ng dalawa nilang kasama habang naglalakad. Nasundan ko sila hanggang sa Karl’s Coffee Shop, na matatagpuan sa kaliwang parte ng SM, kung saan pwede kang magyosi habang nagkakape. Kunwari’y dumaan lang ako sa Karl’s kaya naman bumalik ako sa loob para mananghalian.

Sa Mandarin Tea Garden. Doon hinintay ako ng aking kaklase na si Christine. Isang oras kami sa loob. Kuwentuhan sa nangyari at nagplano sa susunod na gagawin. Napag-desisyunan kong huwag munang bumalik sa Yosi’t Alak Section para samahan si Christine sa Guess Section ng SM. 1:05pm nang tinungo namin ang Guess. Dahil nga siguro may kamahalan ang mga damit at iba pang paninda doon, bihira lang ang taong pumapasok. Sa aming pananatili sa loob ay may tatlo ka-tao lamang ang pumasok — isang mukhang seaman, mag-asawang Muslim at isang nasa 20s na babae na mukhang mayaman. Hinintay ko talaga na may isa sa kanila na bibili ngunit wala talaga. Kaya naman pumunta na lang kami sa MANGO para ipagpatuloy ang pag-oobserba.

Magkatabi ang MANGO at National Bookstore. Ang MANGO ay nagtitinda ng mga damit pambabae na medyo may kamahalan din. May iilang babae kaming naabutan sa loob na pumipili ng mga damit. Medyo napagod ako sa kakatayo kaya naupo ako sa couch ng MANGO habang si Christine ay nagsusukat ng mga damit. Nalaman ko na talagang mayayaman o feeling-mayaman talaga ang target customers ng MANGO. Biruin mo, tatlong babae na hindi naman sabay pumasok ang naka Louis Vuitton bag. Pero sabi ni Christine, fake daw ang mga ‘yon. Alam kong alam nya kung ano ang authentic dahil may LV sya na orig. Mas mayaman pala talaga ang kasama ko! Maya-maya pa’y ang isang babae na naka-LV ay nagbayad na sa counter ng binili nyang damit. Maganda ang babae kaso nakakaturn-off ang fashion statement. Pano ba naman kasi, naka-skinny jeans tapos black na blouse, naka-white pearl na kwintas at bracelet at hindi ko kinaya ang gold na high-heeled closed shoes nya. Anyway, may mga napansin akong mga lalaki na pumasok sa MANGO na mukhang napilitan lamang pumasok ng kanilang girlfriend o kapatid sa loob. Halatang hindi sila nasisiyahan sa loob. Ang isang lalaki, patingin-tingin na lang kahit saan habang hawak-hawak ang kanyang kamay ng kanyang girlfriend. Ang isa naman, naupo kaagad sa kabilang couch. Matagal-tagal din kami sa loob. Maya-maya pa, nagiging weird ang mga customers. May isang babae na naka micro-mini skirt tapos naka halter na gray at parang galing Japan dahil sa laki ng butas sa may bandang dibdib nya. Plunging kung plunging neckline ang labanan. Idagdag mo pa ang mala-Goldilocks na buhok nya. Maya-maya pa ay may dumating na black guy, foreigner. Magkasama pala sila ni Goldilocks. Pili ng pili ang babae at bago pa man sya nakabili (kung may binili man sya) ay lumabas na ako sa MANGO dahil naisipan kong magkape at magyosi.

Alas tres ng hapon nang pumunta ako sa Karl’s Coffee Shop. Isang kaibigan ang nakita ko kaya sumabay na lang ako sa kanya. Sa labas kami ng Karl’s para pwede akong magyosi. Nagsindi ako ng yosi at nag-order ng Frappe. Kwentuhan lang kami. Marami pala talaga ang pumupunta sa Karl’s. Mga bugarets din talaga ang customers ng Karl’s. Kaya naman naisipan kong alamin ang mga niyoyosi ng mga tao sa Karl’s.

Nasa bandang gitna ang aming mesa kaya naman strategic ito para makita ko ang yosi ng mga tao. Sa kanan na mesa, may dalawang matandang babae na mukhang mga nagbaballroom para makahanap ng gwapong dance instructor. Malinis ang pagkakagawa ng mga kilay nilang dalawa at halatang colored na ang mga buhok na tigas na tigas sa spray net. Black coffee ata ang iniinom nila at pareho silang nagyoyosi ng Philip Morris, yung original. Sa likuran namin ay may dalawang babae na nasa edad 20 na umorder ng cake at iced tea. Marlboro Red naman ang yosi nila. Hardcore! Sa harap naming ay may dalawang lalaki na parang mga medical representatives kung manamit na umiinom ng hot coffee sabay yosi ng Marlboro Gold. Sa kaliwa namin ay may anim na maiiingay na lalaki. Mukhang mga car racers at brat kids. Sa mesa nila ay may Yellow Cab Pizza at meron ding frappe, hot coffee at iced tea. Iba-iba ang yosi nila — may Marlboro Red, Green at Gold. Mga isang oras din kaming nagsama ng kaibigan ko. May lakad pa sya kaya naman nauna na syang umalis. Pagka-alis nya ay pumasok ako sa loob ng Karl’s para tingnan kung anong uri ng mga tao ang nasa loob.

Pagpasok ko, may mga tatlong lamesa lang ang occupied. Cozy ang loob ng Karl’s. Nakakarelax kaya naman sinulat ko na lang ang iba pang observations habang nasa loob ako. Syempre pa, nakakahiya naman kung wala akong bibilhin kaya umorder uli ako. Cappuccino naman para maiba. Sa katabing mesa, may isang lalaki na nakaupo. Mag-isa lang sya. Pamilyar sya sa akin dahil sya ang may-ari ng Knollman (advertising shop na nagpiprint ng tarpaulin at posters) at suki ang organization ko sa school sa kanila. Iba sya dahil isang San Mig Light in can ang nasa mesa nya at isang slice ng cake. Sa mesa banda sa counter ay may dalawang babae na mejo punk pumorma. Wala akong nakita ni isang pagkain o kape sa mesa nila. Nagkukuwentuhan lang sila. Hindi naman sila ang may-ari dahil kilala ko ang may-ari ng Karl’s. Sa dulo ng Karl’s ay may tatlong babae na mukhang Atenista na may blended coffees isa-isa. Isang oras uli ako sa loob kaya ng natapos ang aking pagsusulat ay bumalik ako sa loob.

Naglibot-libot uli ako pinasok ko ang Penshoppe, Bench, Human, Oxygen, Artwork, at Onesimus. Noong napagod ako ay bumalik na ako sa Yosi’t Alak Section para alamin kung may mga bumibili pa ba kahit mag-gagabi na.

Marami ng tao sa loob ng Yosi’t Alak Section. Hindi pala talaga sila nalulugi. Marami pala talagang sunog-baga at tumutoma sa Davao. Halos mga lalaki pa rin ang bumibili ng yosi at Marlboro Red pa rin ang pinakamabili. Hindi ko napansin agad na iba na pala ang cashier sa oras na ‘yon. Pareho pa rin ang uniform nya sa nauna ngunit mas maganda ang pangalawa. Hindi ko na rin sya sinabihan ng nauna kong linya sa unang cashier dahil busy na sya sa dumaraming customers na pumipila.  Bandang alas syete ng gabi ng tuluyan na akong umalis sa Yosi’t Alak Section. Pinuntahan ko ang mga kasama ko sa Karl’s at doon nakita ko na naman ang mga bugarets, kasama na ang mga kaklase ko.

Hinintay na lang namin ang dinner kaya hithit-buga kami sa labas ng Karl’s. Habang bugarets mode ang lahat, naisip ko na walang pinipiling oras ang mga taong bugarets na pumupunta sa mall. Umaga, hapon, at gabi, basta’t makapag-yosi, ok lang. Napatunayan ko rin na mabentang negosyo ang coffee shops lalo’t nasa mall sapagkat ang mga lugar na ito ang nagsisilbing smoking area ng mga tao. At syempre, ang taong adik sa yosi, adik din sa kape kaya naman tiyak na papatok ito. Perfect combination nga daw sabi nila.

Ang Yosi’t Alak Store, base sa aking obserbasyon, ay strategic ang pwesto dahil nasa bandang exit ito ng SM at malapit lang sa parking area. Madalas  naman kasi ay mga may-edad ang bumibili, halos may sasakyan at kahit ang drayber ng mga may sasakyan. Isa pang konklusyon sa aking pananaliksik ay ang pagkakapare-pareho ng panlasa ng mga Davaoeňos pagdating sa yosi. Pinakamabenta ang Marlboro Red, sunod ay ang Gold at Green. Wala ding pinipiling tao ang Marlboro, matanda man, babae, lalaking mukhang notorious at kahit lalaking mukhang magpapari, mayaman o mahirap.

Marahil dahil na nga sa adiksyon na dulot ng yosi, kahit pa mas mahal ang presyo nito kapag nasa loob ng mall ay binibili pa rin ng mga tao mapunan lamang ang kakaibang sarap na tanging yosi lamang ang makapagbibigay.

2 Comments »

  1. Vince is a fine storyteller. I like the cadence of his narration; I can follow closely where his text would lead me. He writes in Filipino but the tone is colloquial. The reader can easily understand and even identify with the language. (Conrado de Quiros got published in this brand of Filipino).
    Vince engages us to take a look at the Wine, Liquor and Cigarette section of SM. He observes what cigarette smokers prefer to buy; and describes their sex and probable age. He shares his perception about them gauging from their looks e.g., teen first time smokers, car racers or brat kids, taxi driver, etc. As reader, I got a picture of the denizens of this section. To show the “traffic of people” he provides some estimates on how many bought cigarette for certain hours. What is remarkable in Vince essay is the way he trailed the cigarette. He led us to where cigarettes are sold and brought us to a coffee shop where the yosi met its fate. One destination of some smokers is the coffee shop in the mall. If only Vince theorized on this a bit…
    This is the second essay I posted because its in my top five…

    Comment by laagmallrats — October 22, 2009 @ 2:39 am

  2. thanks for the comment maam.🙂
    “If only Vince theorized on this a bit…” —>haha. first time ko nagethnographic paper. di ako masyado familiar.

    Comment by vincent — October 22, 2009 @ 1:44 pm


RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Blog at WordPress.com.

%d bloggers like this: